Nizip Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Sarı, Tarım ve Orman Bakanlığının Antep fıstığı ithalatına kapi aralayan düzenlemesine tepki gösterdi.
Başkan Sarı, kararin üreticiyi zor durumda birakacagini belirterek, “Kuraklik ve zirai donla mücadele eden üreticilerimiz şimdi de ithalat lobilerinin baskisiyla iflasa sürüklenmek isteniyor. Türkiye fıstığının baskenti olan Nizip’te binlerce üretici zor durumdayken bu karar derhal geri çekilmelidir.”
Başkan Sarı devam eden açıklamasında “2024 yılında Antep fıstığı üretimi 383 bin tonla rekor seviyeye ulassa da, kuraklik ve zirai don nedeniyle bu yilki rekolte geçen senenin ancak yüzde 25’i oranında gerçeklesmistir. TARSIM’in verilerine göre yalnızca don zarari 11,3 milyon TL’yi bulmustur. Verim düsüklügünden dolayı maliyetlerde ciddi artış yasanmis olup fiyatlara etki etmiştir.
Türkiye’nin fıstık ihracatinda son yıllarda önemli bir başarı kaydettigini belirten Sarı, “2022’de 25 bin tonla 258 milyon dolar olan ihracatimiz, 2023’te 32 bin tonla 318 milyon dolara çıktı. 2024’te 96 ülkeye 230 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdik. Böyle bir tabloda ithalat kararı, üreticimize kuraklik kadar zarar verir.”
Baklava üreticilerinin fıstık maliyetini gerekçe göstererek ithalat talep ettiğini hatırlatan Sarı, “Bir kilo baklavada 100 gram fıstık kullaniliyor. Fıstık maliyeti 250 TL civarinda. Bugün baklavanin kilosu 1.600 TL iken fiyat artisini fistiga baglamak doğru değildir. Sorun üretici değil, firsatçilardir.
ABD, İran ve Suriye’den yapılacak kabuklu fıstık ithalati için risk analizi dahi aranmayacak olmasını elestiren Sarı, “Bu karar ithalat lobilerini memnun ederken, üreticiyi isyan noktasina getirmistir. İthal fistikla kaliteli baklava üretilemez, binlerce aile geçim derdine düser” uyarisinda bulundu.
Başkan Sarı, “Eger ki bundan sonrası için bir önlem alinacaksa üreticiyi çiftçiyi de magdur etmeyecek şekilde bir çalışma olması lazım. Antep fıstığı artık yalnızca Gaziantep in değil birçok ilimizin geçim kaynağı olmuştur. İthalat açilacak olsa bile yerli üreticiyi korumak için üreticiyle doğrudan görüsmeler yapilmalidir. Kuraklik, don ve artan girdi maliyetlerine karşı doğrudan ürün bazlı destek sistemleri devreye sokulmalidir. Rekolte tahminleri bilimsel temele oturtulmali, spekülasyonlarin önüne geçilmelidir. Fiyat istikrari için lisanslı depoculuk ve ürün borsaları etkinlestirilmelidir, fıstık ithalatinda gümrük oranlarinin yerli üreticiyi koruyacak şekilde yeniden belirlenmelidir. ”
Üretici ve sektör temsilcileri ile iş birliği içinde çözüm yollari gelistirmeye devam edecek ve üreticimizin yanında olacaklarini belirten Başkan Sarı, “Yaşanan kuraklik sebebiyle agaçlar kuruma noktasina gelmis olduğunu acil suya ihtiyaç duyuldugunu ve bu konuda sulama projelerinin acilen hayata geçirilmesini bekliyoruz” dedi.